نماد شناسی در فیلم انگل ساخته ی بونگ جون هو

نماد شناسی در فیلم انگل ساخته ی بونگ جون هو

در این مطلب  از نقد فیلم به نماد شناسی در فیلم انگل ساخته ی بونگ جون هو میپردازیم این فیلم را دیده اید؟ اگر نه پیشنهاد میکنم حتما به تماشای آن بنشینید. این فیلم داستان خانواده ای فقیر را روایت میکند. که برای هزینه های زندگی خود با زیرکی و دورغ خود را در بین ثروتمندانی جا میدهند، تا بتوانند زندگی کنند. آنها با حیله گری برای این خانواده ثروتمند کار میکنند. چیزی که این فیلم را خاصتر میکند بیان فاصله طبقاتی و تفاوت میان قشر سرمایه دار و ضعیف جامعه است. حال نماد هایی در این فیلم وجود دارد که بونگ جون هو آنها را به صورت خاصی در فیلم جای داده است.

نماد شناسی در فیلم انگل هلو

نماد شناسی در فیلم انگل هلو

نماد شناسی در فیلم انگل “هلو”

هلو را به عنوان یک میوه‌ی خوشمزه نرم و استثنایی می شناسیم. ماهیت وجودی هلو در ذهن انسان هیچ ارتباطی با خشونت یا سیاهی ندارد. اما این میوه خوشمزه و لذت بخش در فیلم انگل به نوعی نماد یک آلت قتاله معرفی می‌شود. معنایی اشاره به توانایی انسان در انتخاب خوب بودن یا بد بودن را دارد. این که انسان با تصمیماتی که می گیرد می تواند یک انسان خوب باشد. یا یک انسان بد اما فراموش نکنیم که هلو هیچ حق انتخابی برای یک میوه خوشمزه بودن یا یک آلت قتاله بودن ندارد. هلو در این فیلم هم به عنوان یک میوه خوشمزه و هم به عنوان یک عامل آلرژی زا و ناراحت کننده معرفی می شود. چیزی که دقیقا نشان دهنده حالت خوب و حالت بد یک انسان است. گاهی یک انسان می‌تواند خوب واقع شود و گاهی هم خطرناک و مشکل زاست.

هدف کارگردان از این نماد شناسی

کارگردان نیز به همین موضوع در انسان ها اشاره دارد. آیا ما انسانها نیز قدرت اراده آزاد در انتخاب را از دست داده ایم. دیگر نمی توانیم خوب یا بد بودن را انتخاب و تشخیص بدهیم. المان هلو در این فیلم حقیقت ترسناک خود را در پشت تصویر زیبای همیشگی ‌اش نشان می دهد. دقیقا همچون انسانهای طبقه فقیر که می توانند جلوه ترسناک خود را در پشت تصویر همیشه مهربان و آرام خود پنهان کند. در فیلم انگل پسر خانواده فقیر سه بار از لغت استعاره استفاده می‌کنند. هر بار مضمونی را استعاره مانند تصور می‌شود.

استعاره از سنگ در فیلم انگل

استعاره از سنگ در فیلم انگل

استعاره ها در این فیلم چگونه اند؟

سکانسی از فیلم پسر خانواده فقیر سنگ را خیلی استعاره متصور می‌شود. یعنی مفهومی پشت وجودیت این سنگ پنهان شده ولی عدم وجود مشبه و مشبه به باعث می شود. تماشاگر و پسر خانواده فقیر مفهوم پشت سنگ را با قاطعیت متوجه نشوند و هر شخص مفهوم دلخواه خود را برای این سنگ تصور کند. باز هم به المان سنگ باز خواهیم گشت در سکانس بعدی همین شخصیت در مقابل نقاشی کودک می ایستد از لغت استعاره استفاده می کند. باز هم می بینیم که هر شخصی می تواند هر برداشتی از نقاشی این کودک داشته باشد. برداشت‌های هر انسانی متفاوت خواهد بود.

 

زندگی یک استعاره

زندگی یک استعاره

در سکانسی دیگر وقتی پسر خانواده فقیر از نقشه خواهرش مطلع می شود و پیشرفت خانواده خود تغییر لباس ها و غذاها نگاه می‌کند. این تغییر زودهنگام را استعاره می نامد. این یعنی تغییر که می‌بینیم مفهوم آشکاری ندارد و نمی‌تواند تشبیه روشنی برای این تغییر در خانواده متصور شد. اما نتایج و برداشت های اصلی هر استعاره در داستان به سه سرانجام به تصویر کشیده می شود. استعاره اول یعنی سنگ فیلم انگل ثروت را به عنوان مفهومی که پشت المان سنگ پنهان شده است معرفی می کند. اما به زیبایی سنگ را به عنوان یک دستاویز ساختگی نیز نشان می دهد. قشر زیر خط فقر در جامعه های امروزی به این دستاویز ها نیاز دارند. آن‌ها رویاپردازی می‌کنند و وابستگی شدید به این دست آویزه های مفهومی و غیر واقعی تنها باعث می شود. که افراد زندگی خود را با خیال پردازی های باطل پایه‌ریزی کنند.

نماد شناسی در فیلم انگل المان سنگ و استعاره از آن

انگل از ابتدای ورود المان سنگ آن را به عنوان دستاویزی استعاره‌ای معرفی می‌کند. که افراد مفهوم تشبیه شده دلخواه خود را به آن نسبت می‌دهند و مفهومی به نام ثروت! در طول فیلم می‌بینیم که وابستگی شدید به پسر خانواده فقیر به این سنگ باعث مدهوشی او و در آخر نیز صدمه دیدن این شخص می شود. به نوعی ارتباط این سنگ با پسر خانواده جدایی ناپذیر است. از طرفی هم اولین کسی که حرص ثروت در وجودش بین خانواده به وجود آمد همین شخصیت است.

المان نقاشی و استعاره از آن

المان نقاشی و استعاره از آن

المان نقاشی و استعاره از آن

داستان کوتاه کارگردان به مبحث استار بودن بعضی از آثار هنری جدید اشاره می‌کند و بر این موضوع تاکید می کند. که هنرهای جدید می تواند بسیار ساده تر از آن چیزی باشد که افراد به دنبال آن هستند. چیزی مضحک همچون در انباری برای یک کودک! فریاد می کند که نیازی نیست به دنبال مفاهیم گسترده باشیم و برای خود استعاره هایی که نه مشابه معلوم و مشبه به مشخصی دارند را بسازیم. این نقاشی به ما یاد می دهد که هنر های جدید می تواند مسائل بسیار ساده باشند که ما به آن ها مفاهیمی را القا می کنیم پیچیده تر از آن چیزی که هستند.

بونگ جون هو فریاد می کند که نیازی نیست به دنبال مفاهیم گسترده باشیم. برای خود استعاره هایی که نه مشابه معلوم و مشبه به مشخصی دارند را بسازیم. این نقاشی به ما یاد می دهد که هنر های جدید می تواند مسائل بسیار ساده باشند. ما به آن ها مفاهیمی را القا می کنیم پیچیده تر از آن چیزی که هستند. فیلم استعاره را نیز در آخر فیلم محکوم به شکست می داند. بسیار زیبا و کامل توضیح می‌دهد که عاقبت تغییرات این چنینی پایان خوبی نیست. می بینیم آن تغییرات استعاره ای سبک زندگی تبدیل می‌شود. به چیزهایی که اصلاً خوب و راضی کننده نیستند. چیزی که واقعاً در مورد تغییر های این چنینی باید بدانیم.

عاقبت تمامی استعاره ها چه بود

کارگردان المان سنگ که را یک مفهوم استعاره ای اما دروغین برای دستاویز داشت. به آن داده بود را به بستر رودخانه بازمی‌گرداند همچنین واقعیت خنده دار و ساده نقاشی یک کودک را به تماشاگر نشان می دهد. در آخر نیز به معنای واقعی زندگی در قالب یک انگل را به عنوان یک پایان ناخوشایند معرفی می کن.

نماد شناسی در فیلم انگل کد مورس

نماد شناسی در فیلم انگل کد مورس

نماد شناسی در فیلم انگل کد مورس


‌در ادامه‌ی تحلیل، به “کد مورس” اشاره نموده و آن را به عنوان یک “المان حیاتی” در فیلم‌نامه‌ی این فیلم معرفی می‌کنم. همچنین نگاهی به یکی از نقدهای “منفی” فیلم که اشاره به کد مورس دارد. خواهیم داشت. لازم به ذکر است که این نقد منفی، بیشتر در مابین منتقدان همیشه حاضر در صحنه‌ی ایرانی وجود دارد. آن هم به دلیل برگردان اشتباه در زیرنویس فیلم است! ایشان می‌گفتند : چرا وقتی پسربچه، لغت کمک را رمزگشایی کرد.

 

کد مورس و تاثیر آن بر روند داستان

‌اما کد مورس سه کلید در زیر زمین وجود دارد که به چراغ در راه پله طبقه همکف متصل هستند. این سه کلید برای زمان استراتژی به کار می روند که شخص یا اشخاص پنهان شده یا محبوس شده در زیرزمین بخواهد به خارج از زیرزمین پیغامی به وسیله کد مورس بفرستند. می‌بینیم که راهنمای کد مورس نیز در کنار سکلید روی دیوار چسبانده شده استجالب است. که بدانید در سکانسی که کودک کد مورس شوهر خدمتکار را رمز گشایی می کند. متاسفانه در زیرنویس انگلیسی و به دنبال آن در زیرنویس فارسی اشتباهی رخ داده است کودک در این سکانس لغاتی را که رمزگشایی می کند HELP نیست بلکه یک اشتباه HOLP رمزگشایی می کند و به همین دلیل برایش معنایی ندارد. از همین رو این مسئله را با خانواده خود منتقل نمی کند.

 

کارگردان از کد مورس برای سکانس نهایی فیلم نیز استفاده می‌کند و به وسیله آن نامه‌ای از پدر به پسر خانواده فقیر ارسال می شود. که نقش کلیدی در پایان‌بندی فیلم انگل دارد نامه‌ای که پدر می نویسد عاقبت طبقه فقیر زیر خط فقر را نشان می دهد. کارگردان سرنوشت این طبقه اجتماعی را زیر زمین معرفی می‌کنند پدر خانواده محکوم به زندگی در زیرزمین می شود.

پایان فیلم انگل و برداشت ما از آن

پایان فیلم انگل و برداشت ما از آن

 

پسر و مادر نیز باز به همان خانه قبلی در زیر زمین باز می گردند کارگردان به زیبایی با نشان دادن پنجره به سکانس ابتدایی فیلم اشاره می کند و طبقه فقیر را محکوم به این جایگاه نشان می دهد. اما در میانه این فیلم کارگردان به دو طبقه اجتماعی دیگر نیز اشاره می کند طبقه ثروتمند که یک خانواده آلمانی است و باز هم نماینده سیستم سرمایه داری می باشد. خدمتکار جدید خانواده نیز نماینده طبقه کارگر میباشد. می‌بینیم که پدر خانواده فقیر برای پیدا کردن غذا دوباره با طبقه کارگر مشکل دارد. او می‌گوید وجود همیشگی او باعث اذیت شدنش میشود برای تشریح جدال مابین طبقه کارگر و طبقه فقیر باید مطلبی جدا تهیه کرد اینجا کارگردان باز هم به جنگ میان طبقه فقیر و کارگر اشاره می کند.

سرنوشت هری طبقه چه میشود

در انتهای داستان روال قبلی باز هم تا ابد جریان دارد نمی‌توان کارگر را تغییر دهد. و نمی توان سرمایه داری را نابود کرد. طبقه فقیر نیز همیشه محکوم به زندگی در زیر زمین می باشد. بدون نور و با همان بوی همیشگی اما کارگردان در نامه پسر به پدر باز هم به مبحثی اشاره می‌کند. تنها توشه طبقه فقیر است. این توشه مبحثی به نام رویا امید واهی در نامه پسر به پدر باز هم پسر که نشانه طبقه فقیر است. برای ادامه زندگی رویایی موفقیت و ثروت را می بیند و می بینیم که همچون سکانس رویای خدمتکار و شوهرش این سکانس نیز با نور همراه است.
اما بعد از این رویا پردازی کارگردان به زیبایی تماشاگر را از گرما و نور به سرما و نه و تاریخ کیه حقیقیان زیرزمین می برد. طبقه فقیر را برای همیشه محکوم نشان می‌دهد. این واقع‌گرایی مختص بونگ جون-هو است که هیچگاه حقیقت را پشت پرده پنهان نمی کند.

امیدواریم از این مطلب لذت برده باشید اگر نظر یا پیشنهادی در مورد این مطلب دارید با ما در بخش کامنت ها در میان بگذارید.

امتیاز سردبیر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *